Pagpili ng Katuwang Bago Magbigay ng Prangkisa sa Pilipinas

Kapag handa nang iprangkisa ang iyong negosyo, madaling maakit sa unang aplikanteng kayang magbayad. Ngunit ang pagpili ng katuwang ay hindi simpleng pagbebenta ng karapatang gumamit ng tatak. Sa komunidad ng prangkisa, mahalaga ang kakayahang magpatakbo, sumunod sa sistema at makipagtulungan. Bago tumanggap ng aplikasyon, bumuo ng prosesong sumusukat sa mga ito—hindi lamang sa laki ng perang maihahanda.

1. Ilarawan ang katuwang na kailangan ng negosyo

Magsimula sa aktuwal na gawain sa iyong umiiral na negosyo. Aling mga desisyon ang kailangang gawin araw-araw? Gaano kadalas kailangang naroon ang may-ari? Maaari bang ipagkatiwala ang pamamahala sa isang sinanay na tagapamahala, o mahalaga ang personal na pakikilahok ng kukuha ng prangkisa?

Gawing nakasulat na pamantayan ang mga sagot. Maaaring kabilang dito ang:

• Kakayahang maglaan ng oras sa operasyon at pagsasanay.
• Karanasan sa pangangasiwa ng tao, salapi o kostumer.
• Kahandaang sundin ang itinakdang proseso kahit may sariling mungkahi.
• Kakayahang unawain ang mga tala ng benta, gastos at pananagutan.
• Makatotohanang inaasahan tungkol sa trabaho at panganib ng negosyo.

Ihiwalay ang kailangang taglay na sa maaaring matutuhan. Halimbawa, maaaring maituro ang paggamit ng sistema ng pagbabayad, ngunit mas mahirap itama ang paulit-ulit na pagtatago ng impormasyon. Huwag gawing awtomatikong batayan ang diploma o dating titulo sa trabaho kung hindi naman iyon kailangan sa pagpapatakbo.

2. Humingi ng ebidensiya sa tamang yugto

Sa paunang aplikasyon, sapat munang alamin ang karanasan, dahilan ng pag-aaplay, inaasahang papel sa negosyo at pangkalahatang kakayahang maglaan ng puhunan. Ipaliwanag agad na ang pagsusumite ay hindi garantiya ng pagtanggap o paglalaan ng lugar.

Kapag may makatwirang batayan nang magpatuloy, saka humingi ng mga dokumentong kailangan upang mapatunayan ang mahahalagang pahayag. Maaaring kabilang ang tala ng karanasan, pagkakakilanlan, kaugnay na papeles ng negosyo at katibayan ng pondong magagamit. Huwag humingi ng maraming sensitibong dokumento dahil lamang nakasanayan ito.

Sa usaping pananalapi, hindi lang unang bayad ang suriin. Tanungin kung ang nakalaang pera ay sariling pondo, utang o ambag ng ibang tao. Alamin kung may malinaw na pag-unawa sa gastos habang nagsisimula pa lamang ang sangay. Hindi ito pangakong sapat na ang kanilang puhunan; pagsusuri ito kung nauunawaan nila ang obligasyong papasukin.

Kung may mga kasosyo, itanong kung sino ang aktuwal na mamamahala at paano sila magpapasya. Ang aplikanteng may sapat na pera ngunit walang malinaw na tagapangasiwa ay maaaring hindi pa handang magpatuloy.

3. Gumamit ng panayam na nakabatay sa sitwasyon

Maghanda ng magkakaparehong pangunahing tanong para sa lahat ng aplikante. Mas madaling ihambing ang mga sagot kung pareho ang sinusukat kaysa umasa sa magandang pakikipag-usap o personal na pagkagusto.

Subukan ang mga tanong na ito:

• “Kung mahina ang benta sa unang mga buwan, ano ang una mong susuriin?”
• “Ano ang gagawin mo kung gustong laktawan ng mahusay mong empleyado ang itinakdang proseso?”
• “Paano mo ihaharap ang mungkahing baguhin ang isang produkto?”
• “Kapag hindi ka makapunta sa sangay, sino ang hahawak ng problema?”

Hanapin ang paraan ng pag-iisip, hindi ang kabisadong sagot. Marunong bang magtanong, gumamit ng tala at humingi ng tulong? Nauunawaan ba niyang hindi awtomatikong malayang baguhin ang sistema?

Maaari ring magdaos ng pagbisita sa sangay upang makita niya ang takbo ng trabaho. Gawin itong pagpapakilala at pagmamasid, hindi libreng paggawa. Pagkatapos, ipaliwanag niya kung aling bahagi ang kaya niyang pangasiwaan at saan siya mangangailangan ng tulong.

4. Linawin ang hangganan ng pagpili at legal na pagsunod

Ang mahusay na pagsusuri sa aplikante ay hindi kapalit ng wastong kasunduan. Walang iisang komprehensibong batas sa Pilipinas na sumasaklaw sa lahat ng aspekto ng prangkisa, ngunit may mga tiyak na tuntunin.

Ang Kautusang Tagapagpaganap Blg. 169, serye ng 2022, ay nagtatakda ng pinakamababang nilalaman at pagpaparehistro sa DTI ng mga kasunduang saklaw nito para sa mga mikro, maliit at katamtamang negosyo. Kabilang sa mahahalagang paksa ang pagsisiwalat ng mga bayarin, panahon ng pag-iisip at alternatibong paglutas ng alitan. Umiiral din ang Kodigo Sibil sa mga obligasyong kontraktuwal at ang Kodigo sa Ari-ariang Intelektuwal sa paggamit ng tatak at kaugnay na kaalaman.

Ipasuri sa abogado kung paano naaangkop ang mga ito sa iyong alok. Ihiwalay ang paunang pagpasa sa pagsusuri mula sa pinal na pag-apruba at pagpirma. Bigyan din ang aplikante ng pagkakataong magtanong at kumuha ng malayang payo.

5. Magpasya gamit ang nakasulat na dahilan

Gumamit ng simpleng talaan: pamantayan, ebidensiya, natitirang tanong at pasya. Maaaring tanggapin, ipagpaliban habang kinukumpleto ang kakulangan, o tanggihan ang aplikasyon. Kung maaari, ipasuri sa isa pang responsableng tao ang rekomendasyon bago magbigay ng pinal na sagot.

Huwag babaan ang pamantayan dahil lamang kailangang makakuha ng bayad. Ipaalam nang magalang ang pasya at huwag mangako ng pagtanggap kapag wala pang sapat na batayan.

Praktikal na buod: Bago tumanggap ng unang aplikante, ihanda ang pamantayan, hinihinging ebidensiya at gabay sa panayam. Piliin ang kayang magpatakbo at makipagtulungan—hindi lamang ang kayang magbayad.