Franchise kopen: bereken uw benodigde werkkapitaal

De inrichting is betaald, de financiering is geregeld en uw franchisevestiging kan open. Maar is er ook voldoende geld voor de eerste salarissen, nieuwe voorraad en belastingbetalingen? Binnen de franchisecommunity blijft iedere franchisenemer verantwoordelijk voor de eigen betaalbaarheid. Kijk daarom vóór aankoop niet alleen naar de totale investering, maar vooral naar het geld dat beschikbaar moet blijven totdat de vestiging zichzelf kan dragen.

1. Maak onderscheid tussen winst en beschikbaar geld

Een winstbegroting laat zien of opbrengsten naar verwachting hoger zijn dan kosten. Een liquiditeitsbegroting laat zien wanneer geld daadwerkelijk binnenkomt en uitgaat. Voor uw werkkapitaal is vooral die tweede begroting belangrijk.

Dat verschil ontstaat bijvoorbeeld doordat u voorraad vooruitbetaalt, terwijl klanten later afrekenen. Ook aflossingen vragen geld zonder dat ze als kosten in de winstberekening staan. Afschrijvingen zijn juist wel kosten, maar geen betaling op dat moment.

Maak daarom twee afzonderlijke overzichten:

• Een investeringsbegroting: welke eenmalige uitgaven zijn nodig om te kunnen starten?
• Een liquiditeitsbegroting: welke ontvangsten en betalingen verwacht u vervolgens per maand?

Neem de periode vóór opening mee. Huur, training en personeelskosten kunnen al lopen terwijl er nog geen omzet is. Voorkom dubbeltellingen: een vooruitbetaalde eerste voorraad hoort niet nogmaals als dezelfde betaling in de openingsmaand terug te komen.

2. Verzamel de betaalafspraken van de formule

Een overzicht van franchisevergoedingen is onvoldoende om uw kasbehoefte te bepalen. U moet ook weten wanneer bedragen worden geïncasseerd en waarop voorschotten worden gebaseerd.

Vraag de franchisegever om concrete betaalafspraken voor onder meer:

• de eerste voorraad en vervolgleveringen;
• royalty’s, reclamebijdragen en andere periodieke vergoedingen;
• waarborgsommen en vooruitbetalingen;
• centrale facturatie en de doorbetaling van klantontvangsten;
• verrekening van retouren, kortingen en eventuele tegoeden.

Bij centrale betaalverwerking kan er tijd zitten tussen de aankoop door een klant en de ontvangst op uw zakelijke rekening. Controleer wie het geld ontvangt, wanneer wordt uitbetaald en welke bedragen eerst worden ingehouden. Een hoog kassaldo in het verkoopsysteem is niet noodzakelijk direct besteedbaar geld.

De Nederlandse Wet franchise, opgenomen in Boek 7, Titel 16 van het Burgerlijk Wetboek, geldt sinds 1 januari 2021. Artikel 7:913 BW verplicht de franchisegever vóór het sluiten van de overeenkomst onder meer informatie te geven over vergoedingen, investeringen en andere financiële bijdragen. Ook moet relevante financiële informatie worden verstrekt, waaronder informatie over de beoogde locatie of, bij ontbreken daarvan, gemotiveerd vergelijkbare ondernemingen. Gebruik die informatie als onderbouwing; zij is geen garantie dat uw eigen geldbuffer voldoende is.

3. Bereken het laagste banksaldo

Werk per maand met een beginsaldo, ontvangsten, betalingen en een eindsaldo. Het eindsaldo wordt het beginsaldo van de volgende maand. Maak voor de kwetsbare openingsperiode eventueel ook een weekoverzicht: een positief maandeinde voorkomt niet dat u halverwege de maand een salarisbetaling mist.

Neem naast leveranciers en formulebijdragen ook huur, lonen, verzekeringen, rente, aflossing en belastingen op. Verwerk btw consequent in de kasstromen en plan btw-afdrachten of teruggaven afzonderlijk. Stem de behandeling af met uw accountant.

Reserveer eveneens geld voor uw levensonderhoud. Bij een eenmanszaak zijn privéopnamen geen bedrijfskosten, maar ze verlagen wel het beschikbare banksaldo. Bij een bv kan salaris juist een zakelijke betaling zijn.

Het laagste verwachte saldo toont wanneer het grootste financieringsgat ontstaat. Bereken vervolgens hoeveel extra ruimte nodig is om dat gat op te vangen én een reserve over te houden. Er bestaat geen wettelijk voorgeschreven standaardbuffer voor iedere franchisevestiging. De passende omvang hangt onder meer af van betaaltermijnen, voorraad, seizoenen en vaste verplichtingen.

4. Test tegenvallers en controleer de financiering

Maak naast uw basisscenario een tegenvallend scenario. Wat gebeurt er als de opening later plaatsvindt, klanten trager betalen of voorraad langer blijft liggen? Pas zowel ontvangsten als betalingen aan. Sommige uitgaven dalen mee met de omzet; huur en aflossingen meestal niet.

Controleer daarna of uw financiering daadwerkelijk beschikbaar is op het moment van het diepste tekort. Een lening voor inrichting is niet automatisch vrij inzetbaar voor salarissen. Bij krediet kunnen limieten, zekerheden en opnamevoorwaarden gelden. Tel alleen financieringsruimte mee waarvan de beschikbaarheid voldoende vaststaat.

Spreek met uw accountant een minimale kasgrens af en bepaal vooraf welke actie volgt als u daaronder dreigt te komen. Denk aan tijdig overleg met de financier, aangepaste voorraadbestellingen binnen de formuleafspraken of uitstel van niet-noodzakelijke uitgaven.

Praktisch mee te nemen: teken pas wanneer u kunt uitleggen in welke maand uw kaspositie het zwakst is, waardoor dat komt en met welk beschikbaar geld u die periode overbrugt.