QFA: Protektahan ang tatak bago mag-alok ng prangkisa

Binigyang-diin ng Quality Franchise Association (QFA) sa gabay nitong inilathala noong Nobyembre 7, 2026 ang malinaw na pagmamay-ari, pagpaparehistro at pahintulot sa paggamit ng tatak bago mag-alok ng prangkisa sa Pilipinas. Para sa komunidad ng prangkisa, mahalagang matiyak hindi lamang ang pagkakakilanlan ng negosyo, kundi pati ang legal na batayan ng pagpapagamit nito sa mga magiging katuwang.

Rehistro ng tatak, hindi lamang pangalan ng negosyo

Ayon sa gabay, pangunahing batas na namamahala sa mga tatak ang Republic Act No. 8293, o Intellectual Property Code, na may mga susog. Sa ilalim nito, nakukuha ang mga karapatan sa isang tatak sa pamamagitan ng wastong pagpaparehistro.

Mahalaga ang pagkakaiba ng nakabinbing aplikasyon at rehistradong tatak. Nilinaw ng QFA na ang aplikasyon na hindi pa naaaprubahan ay hindi pa rehistradong tatak. Dapat tumpak na ilahad ang kalagayang ito sa mga nagbabalak kumuha ng prangkisa, sa halip na ipahiwatig na tapos na ang proseso.

Hiwalay din ang pagpaparehistro ng kasunduan sa prangkisa sa pagpaparehistro ng tatak. Itinatakda ng Executive Order No. 169, serye ng 2022, ang pinakamababang nilalaman at pagpaparehistro sa DTI ng mga kasunduang saklaw nito na may mga kumukuha ng prangkisang kabilang sa mikro, maliliit at katamtamang negosyo. Hindi nito pinapalitan ang pagpaparehistro ng tatak.

Ang gabay ay nakatuon sa paghahanda sa ilalim ng umiiral na mga tuntunin, hindi sa pagpapakilala ng bagong batas sa prangkisa.

Gumawa ng talaan bago magpalawak

Iminumungkahi ng QFA na magsimula ang negosyo sa kumpletong talaan ng mga pagkakakilanlang nais nitong ipagamit. Kabilang dito ang pangalan, sagisag, natatanging pangalan ng mga produkto at iba pang mahalagang tatak ng negosyo.

Para sa bawat isa, kailangang itala kung sino ang aplikante o rehistradong may-ari, ano ang kalagayan ng aplikasyon, at aling mga produkto o serbisyo ang saklaw. Dapat ding tipunin ang mga dokumentong nagpapatunay sa mga detalyeng ito.

Inirerekomenda rin ang paghahanap sa mga talaan ng tatak bago magpalawak. Kasabay nito, dapat suriin kung tumutugma ang aplikasyon o rehistro sa aktuwal na iniaalok ng negosyo. Hindi sapat na may dokumento lamang kung hindi malinaw ang saklaw nito para sa mga produktong o serbisyong ipapasok sa prangkisa.

Sa praktikal na paghahanda, ang talaang ito ang mag-uugnay sa tatak, sa may-ari nito at sa karapatang magbigay ng pahintulot. Anumang puwang sa mga dokumento o awtorisasyon ay dapat ayusin bago maglabas ng pera ang bagong katuwang.

Kailangang bantayan ang bisa ng proteksiyon

Hindi nagtatapos sa unang pagpaparehistro ang pangangalaga sa tatak. Ayon sa QFA, kailangang magtalaga ng taong susubaybay sa mga takdang panahon para sa pagtugon sa IPOPHL, pagsusumite ng kinakailangang deklarasyon ng aktuwal na paggamit at pagpapanibago ng mga rehistro.

Dapat ding mag-ingat ng angkop na katibayan ng paggamit. Kabilang sa mga halimbawang binanggit sa gabay ang mga larawan ng produkto at balot, gayundin ang kaugnay na mga tala ng benta. Kailangang tiyakin ang kasalukuyang mga rekisito at takdang panahon bago magsumite.

Para sa negosyong naghahandang tumanggap ng mga katuwang sa prangkisa, nangangahulugan ito ng malinaw na pagtatalaga ng pananagutan. Ang pagsubaybay sa mga dokumento at palugit ay bahagi ng patuloy na pangangalaga sa karapatang ipagamit ang tatak, hindi lamang gawain bago magbukas ng bagong tindahan.

Pahintulot sa paggamit, may kasamang kontrol sa kalidad

Dapat tukuyin sa kasunduan kung aling mga tatak ang maaaring gamitin, saang lugar, gaano katagal at para sa anong layunin. Kailangan ding malinaw kung sino ang mag-aapruba ng mga karatula, balot, patalastas at pahina sa internet na gumagamit ng pangalan ng negosyo.

Sa ilalim ng Intellectual Property Code, kailangang maglaan ang lisensiya sa tatak ng epektibong kontrol ng nagbibigay ng lisensiya sa kalidad ng mga produkto o serbisyo. Dapat aktuwal na isagawa ang kontrol na iyon. Binigyang-diin ng QFA na hindi sapat ang lagda lamang: kailangan ang mga pagsusuri at pagwawasto kapag may maling paggamit.

Dapat ding ilatag kung paano iuulat ang panggagaya ng ibang negosyo, sino ang magpapasya sa legal na hakbang, at paano ihihinto ang paggamit kapag natapos ang pahintulot. Hindi rin dapat payagang iparehistro ng kumukuha ng prangkisa ang tatak sa sarili niyang pangalan nang walang malinaw na legal na batayan.

Praktikal na hakbang: Bago mag-alok ng prangkisa, buuin ang talaan ng mga tatak, patunay ng pagmamay-ari at saklaw ng pahintulot. Ayusin muna ang anumang kakulangan bago tumanggap ng puhunan mula sa bagong katuwang.