Prangkisa sa social media, pag-aaralan pa ng Palasyo

Nais ng Malacañang na masuri pa ang panukalang mag-aatas sa mga pangunahing plataporma ng social media na kumuha ng prangkisa mula sa Kongreso bago makapagpatakbo sa Pilipinas. Para sa komunidad ng prangkisa, mahalagang subaybayan ang usapin ngunit malinaw ang pagkakaiba: pahintulot na pambatas para sa mga plataporma ang tinatalakay, hindi ang kasunduang pangnegosyo sa paggamit ng isang tatak.

Palasyo: timbangin ang epekto sa negosyo

Ayon sa ulat ng GMA News noong Setyembre 25, 2026, sinabi ni Palace Press Officer Claire Castro na may kabuluhan ang panukala ngunit kailangan itong pag-aralan pa. Kabilang sa dapat timbangin ang posibleng positibo at negatibong epekto nito, gayundin ang maaaring maging implikasyon sa mga negosyo at sa mga taong gumagamit ng social media.

Ang tinutukoy ay Panukalang Batas Blg. 4786 sa Kamara, na naglalayong magtakda ng prangkisang pambatas bilang kondisyon sa pagpapatakbo ng mga saklaw na plataporma sa bansa. Hindi ipinahayag ng Palasyo na sapat na ang kasalukuyang panukala upang ipatupad agad; ang diin ng pahayag ay nasa karagdagang pagsusuri.

Iniulat din ng RMN noong Setyembre 25 ang panawagan ng Malacañang na timbangin muna ang dalawang panig ng panukala. Para sa mga negosyong sumusubaybay sa usapin, mahalaga ang ganitong pagkakaiba: ang pagkilala sa layunin ng isang panukala ay hindi katumbas ng pinal na pag-apruba sa mga probisyon nito.

Suporta ng DICT at saklaw ng panukala

Sa hiwalay na ulat ng Philstar noong Setyembre 25, nagpahayag ng suporta si Kalihim Henry Aguda ng DICT sa panukalang mangailangan ng prangkisang pambatas ang mga plataporma. Sa isang pagpupulong sa mga mamamahayag noong Setyembre 24, iniugnay niya ang panukala sa kaligtasan ng publiko at serbisyong pampubliko dahil sa malawak na impluwensiya ng mga digital na plataporma.

Binanggit din ni Aguda na ang mga tagapagbalita sa radyo at telebisyon ay kailangang kumuha ng prangkisang pambatas, magbayad ng buwis, at sumunod sa mga itinakdang alituntunin sa pagbabalita. Ito ang paghahambing na inilahad niya bilang bahagi ng kaniyang suporta.

Ayon sa parehong ulat, inihain ni Kinatawan David Suarez ng Ikalawang Distrito ng Quezon ang panukala noong Setyembre 23. Layunin nitong amyendahan ang Commonwealth Act No. 146, o Public Service Act, sa pamamagitan ng pagdaragdag ng probisyong mag-uuri sa mga saklaw na plataporma bilang mga serbisyong pampubliko na may makabuluhang epekto sa publiko.

Sa ilalim ng mungkahing ito, mangangailangan ang mga saklaw na plataporma ng prangkisa mula sa Kongreso bago makapagpatakbo sa Pilipinas, katulad ng mga kompanya sa pagsasahimpapawid, telekomunikasyon, at mga tagapagbigay ng kuryente.

Magkaibang kahulugan ng prangkisa

Mahalaga para sa mga mambabasa ng QFA ang paglilinaw sa terminong ginagamit. Ang prangkisang tinutukoy sa balitang ito ay pahintulot na nagmumula sa Kongreso. Hindi ito alok na mamuhunan sa isang tatak, magbukas ng sangay, o maging kasosyo sa pagpapalawak ng isang negosyo.

Samakatuwid, hindi dapat basahin ang panukala bilang bagong tuntunin sa pagkuha ng karaniwang prangkisang pangnegosyo. Ang tahasang paksa ng mga ulat ay ang pahintulot sa pagpapatakbo ng mga saklaw na plataporma ng social media sa Pilipinas.

Gayunman, may dahilan para bantayan ito ng komunidad ng prangkisa: mismong Palasyo ang kumilala na maaaring maapektuhan ang mga negosyo at gumagamit. Hindi pa tinukoy sa mga ibinigay na ulat kung anong pagbabago, gastos, o obligasyon ang maaaring maranasan ng mga negosyong gumagamit ng mga platapormang iyon. Hindi rin sapat ang mga ulat upang tukuyin ang magiging epekto sa pagbebenta o pakikipag-ugnayan sa mga mamimili.

Ano ang dapat bantayan ng mga negosyo?

Sa yugtong inilalarawan ng mga ulat, panukala pa lamang ang hakbang. Walang batayan sa mga ito upang sabihing umiiral na ang bagong pangangailangan o mayroon nang takdang petsa ng pagsunod para sa mga plataporma.

Ang dapat bantayan ay ang magiging resulta ng pagsusuri, ang eksaktong saklaw ng mga probisyon, at anumang susunod na pagbabago sa panukala. Dapat ding paghiwalayin ang pahayag ng suporta ng DICT at ang panawagan ng Palasyo para sa mas malalim na pag-aaral; magkaibang bahagi ang mga ito ng kasalukuyang talakayan.

Praktikal na paalala: subaybayan ang opisyal na mga anunsiyo bago magbago ng plano sa negosyo. Huwag ituring ang panukala bilang umiiral nang obligasyon, at tiyaking prangkisang pambatas—hindi prangkisang pangnegosyo—ang tinutukoy sa bawat balitang binabasa.