Franchise kopen: regel een financieringsvoorbehoud

Een franchiseformule past bij uw plannen, maar de bank heeft nog geen definitief akkoord gegeven. Kunt u dan alvast tekenen? Binnen de franchisecommunity is enthousiasme belangrijk, maar het vervangt geen financieringszekerheid. Een financieringsvoorbehoud kan voorkomen dat u vastzit aan verplichtingen die u niet kunt betalen. Daarvoor moet de afspraak wel precies aansluiten op uw financieringsaanvraag én uw franchisecontract.

1. Onderscheid wettelijke bescherming van uw eigen voorbehoud

Nederland kent de Wet franchise, opgenomen in titel 16 van Boek 7 van het Burgerlijk Wetboek, artikelen 7:911 tot en met 7:922. Deze wet verplicht de franchisegever onder meer om vóór het sluiten van de overeenkomst informatie te verstrekken over vergoedingen, investeringen en andere financiële bijdragen. Dat helpt u om een financieringsaanvraag te onderbouwen.

Na verstrekking van de wettelijk vereiste informatie geldt een standstillperiode van minimaal vier weken. In die periode mag de franchisegever onder meer geen franchiseovereenkomst sluiten en geen franchisegerelateerde betalingen of investeringen verlangen. Voor een in Nederland gevestigde franchisenemer mag niet ten nadele van de wettelijke bescherming worden afgeweken.

Die bescherming is geen automatisch financieringsvoorbehoud. Na ondertekening kunt u niet zonder meer van het contract af omdat een bank uw aanvraag afwijst. Een financieringsvoorbehoud moet u afzonderlijk overeenkomen. Naast de Wet franchise zijn daarvoor de algemene regels van het overeenkomstenrecht van belang.

Bespreek het voorbehoud daarom voordat de definitieve contractversie wordt vastgesteld. Gebruik de wettelijke informatieperiode om uw aanvraag voor te bereiden, niet als veronderstelde garantie dat financiering beschikbaar komt.

2. Kies wat er gebeurt zolang financiering ontbreekt

Een financieringsvoorbehoud kan juridisch op verschillende manieren worden vormgegeven. Twee veelgebruikte mogelijkheden zijn een opschortende en een ontbindende voorwaarde. Het verschil is praktisch belangrijk.

• Opschortende voorwaarde: de werking van de afgesproken verplichtingen wordt afhankelijk gemaakt van het verkrijgen van financiering. Leg vast welke verplichtingen nog niet gelden en welke eventueel al wel.
• Ontbindende voorwaarde: de overeenkomst werkt al, maar kan bij het uitblijven van financiering volgens de afgesproken voorwaarden eindigen. Een tijdige melding en de voorgeschreven bewijsstukken kunnen daarbij doorslaggevend zijn.

Laat een franchisejurist beoordelen welke vorm bij uw situatie past. Alleen de woorden ‘onder voorbehoud van financiering’ boven een handtekening zetten, geeft onvoldoende duidelijkheid.

Spreek ook af wat er vóór het financieringsbesluit mag gebeuren. Mag de franchisegever bijvoorbeeld al apparatuur bestellen of een opleiding reserveren? Wie draagt die kosten als de financiering niet doorgaat? Voorkom dat een voorbehoud op papier bescherming biedt, terwijl daarnaast al onomkeerbare verplichtingen ontstaan.

3. Maak bedrag, voorwaarden en bewijs concreet

Een bruikbaar voorbehoud maakt objectief toetsbaar wanneer financiering wel of niet is verkregen. Werk daarvoor ten minste de volgende punten uit:

• Het benodigde bedrag: welk deel moet extern worden gefinancierd en welke eigen inbreng is afgesproken?
• De financieringsvorm: telt alleen een zakelijke lening, of ook lease, een kredietfaciliteit of een combinatie?
• Aanvaardbare voorwaarden: welke grenzen gelden bijvoorbeeld voor rente, looptijd, aflossing en verlangde zekerheden?
• Het beslismoment: is een indicatieve offerte voldoende, of is een definitief aanbod nodig waarvan de voorwaarden uitvoerbaar zijn?
• De uiterste datum: wanneer moet de financiering rond zijn en wanneer moet u een beroep op het voorbehoud melden?
• De inspanning en bewijsvoering: welke aanvragen moet u indienen en welke afwijzingen of andere documenten moet u overleggen?

Let vooral op een aanbod dat formeel positief is, maar alleen geldt bij een onhaalbare eigen inbreng of ongewenste privézekerheden. Als het contract uitsluitend spreekt over ‘verkrijgen van financiering’, kan discussie ontstaan of zo’n aanbod voldoende is.

Beloof ook niet zonder overleg afwijzingen van meerdere financiers te leveren. Vraag uw financieringsadviseur vooraf of die bewijsverplichting binnen de beschikbare termijn realistisch is. U moet de afgesproken inspanningen daadwerkelijk kunnen verrichten.

4. Regel de afwikkeling en bewaak de termijn

Bepaal expliciet wat een geldig beroep op het voorbehoud betekent. Eindigen alle betrokken verplichtingen? Worden betaalde bedragen teruggestort? Blijven bepaalde, vooraf benoemde advies- of voorbereidingskosten voor uw rekening? Laat dit niet afhangen van de verwachting dat partijen er later wel uitkomen.

Controleer ook afzonderlijke overeenkomsten voor bijvoorbeeld inventaris, lease of de aankoop van een bestaande vestiging. Een voorbehoud in het franchisecontract werkt niet automatisch door in contracten met andere partijen. Stem voorwaarden en deadlines op elkaar af voordat u verplichtingen aangaat.

Houd vervolgens één dossier bij met de aanvraag, aanvullende vragen van financiers, ontvangen aanbiedingen en afwijzingen. Noteer de meldtermijn ruim vooraf in uw agenda. Volg bij een beroep op het voorbehoud precies de afgesproken procedure, inclusief geadresseerde, verzendwijze en bewijsstukken.

Duurt de beoordeling langer? Vraag vóór het verstrijken van de termijn om schriftelijke verlenging en zorg dat de andere partij daarmee instemt. Alleen een verlengingsverzoek versturen is geen zekerheid.

Praktische slotsom: teken pas wanneer duidelijk is welk financieringsresultaat nodig is, hoe u het uitblijven daarvan aantoont en welke verplichtingen dan vervallen. Een concreet voorbehoud beschermt beter dan een geruststellende toezegging dat de financiering waarschijnlijk wel lukt.