Pendaftaran Francais Malaysia: Sebelum Membuka Tawaran

Perniagaan yang sudah mempunyai pelanggan tetap belum semestinya boleh terus menawarkan pakej francais. Bagi pemilik yang mahu mengembangkan perniagaan sedia ada di Malaysia, pendaftaran ialah pintu masuk undang-undang yang perlu diselesaikan sebelum tawaran dibuat. Panduan ini menumpukan cara mengurus proses tersebut supaya kemasukan anda ke dalam komuniti francais tidak didahului janji jualan yang terlalu awal.

1. Tetapkan sempadan sebelum membuat tawaran

Malaysia mengawal selia francais secara khusus melalui Akta Francais 1998 (Akta 590), termasuk pindaan 2020. Seksyen 6 menghendaki francaisor mendaftarkan francaisnya dengan Pendaftar sebelum menjalankan perniagaan francais atau membuat tawaran untuk menjual francais kepada mana-mana orang. Menghantar permohonan sahaja bukan bermaksud francais sudah berdaftar.

Oleh itu, asingkan persediaan dalaman daripada aktiviti menawarkan francais. Anda boleh menyusun rekod kewangan, membangunkan sistem sokongan dan mendapatkan nasihat profesional. Namun, jangan menganggap pakej yang masih “dalam proses pendaftaran” boleh terus dipasarkan sebagai tawaran francais yang tersedia.

Sebelum pasukan jualan mengeluarkan bahan promosi, tetapkan kawalan berikut:

• Seorang pegawai bertanggungjawab menyemak status pendaftaran.
• Semua bahan yang mengajak orang membeli francais memerlukan kelulusan dalaman.
• Kakitangan tidak menerima bayaran tempahan atau menjanjikan wilayah tanpa semakan undang-undang.
• Tarikh pelancaran tawaran hanya ditetapkan selepas status pendaftaran disahkan.

Nama kontrak juga bukan penentu tunggal. Menamakan hubungan sebagai “lesen jenama” atau “rakan niaga” tidak semestinya mengecualikannya daripada Akta jika ciri sebenar hubungan itu memenuhi takrif francais. Dapatkan penilaian peguam jika model anda berada di sempadan ini.

2. Bina fail permohonan mengikut pemilik tugas

Seksyen 7 Akta Francais 1998 menetapkan dokumen asas permohonan, termasuk dokumen penzahiran, contoh perjanjian francais, manual pengendalian, manual latihan dan maklumat kewangan. Panduan pendaftaran kerajaan turut menyenaraikan penyata kewangan teraudit bagi tiga tahun terkini. Gunakan senarai semak rasmi semasa kerana bentuk borang dan keperluan pentadbiran boleh berubah.

Cara paling praktikal ialah membahagikan kerja mengikut pemilik tugas, bukan menyerahkan semuanya kepada seorang penyelaras pada saat akhir.

Pemilik tugas	Hasil yang perlu disediakan
Pengurusan	Maklumat entiti pemohon, struktur pemilikan dan pegawai utama
Kewangan	Akaun teraudit serta maklumat kewangan sokongan yang diminta
Operasi	Manual pengendalian dan rekod sistem perniagaan
Latihan	Manual latihan dan susunan pelaksanaan latihan
Penasihat undang-undang	Contoh perjanjian serta semakan keperluan undang-undang
Penyelaras permohonan	Borang penzahiran, daftar dokumen dan bukti penghantaran

Bagi setiap bahan, catat siapa penyedianya, tarikh sasaran dan perkara yang masih belum tersedia. Jika akaun belum diaudit, berbincang awal dengan juruaudit; jangan menganggap akaun pengurusan boleh menggantikan dokumen teraudit yang diminta.

Jika rekod perniagaan belum cukup untuk memenuhi senarai semak, dapatkan penjelasan Pendaftar sebelum membayar kos penyediaan keseluruhan permohonan. Jangan mengandaikan pengecualian akan diberikan. Langkah ini membantu anda mengenal pasti halangan sebenar sebelum membuat komitmen kepada bakal francaisi.

3. Urus penghantaran dan pertanyaan sebagai satu projek

Permohonan dibuat kepada Pendaftar Francais melalui saluran rasmi yang ditetapkan. Rujuk portal MyFEX dan arahan kementerian yang bertanggungjawab pada masa permohonan. Elakkan bergantung sepenuhnya pada borang lama, alamat kementerian terdahulu atau senarai fi yang disalin daripada bahan promosi.

Peraturan-Peraturan Francais (Borang dan Fi) (Pindaan) 2022 ialah antara peraturan berkaitan proses ini. Semak fi semasa melalui saluran rasmi, kemudian asingkan fi kerajaan daripada kos peguam, juruaudit atau perunding. Bayaran kepada perunding bukan bukti bahawa pendaftaran telah diluluskan.

Selepas penghantaran, simpan nombor rujukan dan salinan lengkap bahan yang dihantar. Wujudkan daftar pertanyaan dengan empat ruangan: perkara yang diminta, pegawai bertanggungjawab, tarikh akhir dan tarikh jawapan dihantar. Jawapan berperingkat tanpa penyelarasan mudah menyebabkan maklumat tertinggal atau pertanyaan berulang.

Jangan menjanjikan tarikh kelulusan kepada pelabur. Jadual dalaman patut menyediakan ruang untuk penjelasan lanjut dan pembetulan. Jika menggunakan wakil, pastikan syarikat tetap mempunyai akses kepada rekod permohonan dan mengetahui setiap maklum balas Pendaftar.

4. Sahkan kelulusan sebelum mengaktifkan jualan

Apabila menerima keputusan, baca dokumen kelulusan atau sijil pendaftaran dengan teliti. Sahkan entiti yang didaftarkan, skop francais, syarat berkaitan dan tempoh sah. Masukkan tarikh pembaharuan serta kewajipan pelaporan yang berkenaan ke dalam kalendar pematuhan syarikat.

Pendaftaran juga bukan pengganti proses penzahiran kepada bakal francaisi. Seksyen 15 Akta Francais 1998 menghendaki salinan perjanjian francais dan dokumen penzahiran diberikan sekurang-kurangnya sepuluh hari sebelum perjanjian ditandatangani. Rekodkan tarikh penyerahan dan bukti penerimaan; jangan menjadualkan tandatangan serta-merta selepas dokumen diberikan.

Jangan pula menganggap hanya francaisor mempunyai kewajipan pendaftaran. Akta turut menetapkan kewajipan bagi francaisi, dengan aturan berbeza mengikut sama ada francais diberikan oleh francaisor tempatan atau asing. Masukkan penerangan tentang tanggungjawab berkaitan dalam proses penerimaan francaisi, dengan nasihat undang-undang yang sesuai.

Tindakan praktikal: Lantik seorang penyelaras, lengkapkan daftar dokumen dan tahan tawaran jualan sehingga pendaftaran disahkan. Urutan yang teratur melindungi perniagaan anda serta membina kepercayaan dalam komuniti francais.